Η νέα επιτάχυνση του πληθωρισμού στις ΗΠΑ και την Ευρώπη βάζει τις διεθνείς αγορές σε τροχιά νέας αναταραχής. Το δυσμενές σενάριο των αυξήσεων επιτοκίων από Fed και ΕΚΤ τον Δεκέμβριο ενισχύεται σημαντικά και τρομάζει την αγορά ομολόγων.
Καθοριστική για την αλλαγή του κλίματος ήταν η ανακοίνωση των στοιχείων για τον πληθωρισμό στις ΗΠΑ. Ο δείκτης τιμών καταναλωτή αυξήθηκε κατά 0,4% τον Οκτώβριο, έναντι αύξησης 0,6% τον Σεπτέμβριο και εκτίμησης των αναλυτών για άνοδο 0,3%.
Το καμπανάκι χτυπά ήδη στην αγορά αμερικανικού χρέους, όπου η απόδοση του 10ετούς ομολόγου εκτινάχθηκε εκ νέου στο 5,01%, υπερβαίνοντας το ψυχολογικό όριο του 5%.
Ανησυχία εκδηλώνεται και στη Wall Street, όπου οι βασικοί δείκτες έχουν πάρει την κατιούσα μετά την ανακοινώσεις για τον πληθωρισμό. Ο Nasdaq υποχωρεί -0,70%, ο S&P 500 χάνει -0,69% και ο Dow Jones έχει απώλειες -0,60%
Τα στοιχεία του πληθωρισμού στις ΗΠΑ ενισχύουν την εκτίμηση ότι η Federal Reserve δεν έχει πλέον την πολυτέλεια να περιμένει την αποκλιμάκωση των τιμών. Αντίθετα, η νομισματική πολιτική ενδέχεται να χρειαστεί να γίνει ακόμη πιο περιοριστική, παρά τους κινδύνους που συνεπάγεται μια τέτοια εξέλιξη για την οικονομική δραστηριότητα, αρχής γενομένης από τον Δεκέμβριο.
Η Ευρώπη οδηγείται σε νέα αύξηση επιτοκίων τον Δεκέμβριο
Στην Ευρώπη, η εικόνα είναι εξίσου ανησυχητική, με τις πληθωριστικές πιέσεις να εντείνονται και να απομακρύνουν την προοπτική αποκλιμάκωσης του κόστους χρήματος.
Ο πληθωρισμός στην Ευρωζώνη επιταχύνθηκε στο 4% τον Οκτώβριο, από 3,8% τον Σεπτέμβριο, σύμφωνα με την προκαταρκτική εκτίμηση της Eurostat. Πρόκειται για το υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων τριών ετών, με την ενέργεια να αποτελεί τον βασικό παράγοντα επιβάρυνσης. Οι ενεργειακές τιμές αυξήθηκαν κατά 20,8% σε ετήσια βάση, έναντι 18,9% τον προηγούμενο μήνα.
Αν και ο δομικός πληθωρισμός παρέμεινε στο 2,5%, χωρίς να καταγράφονται ακόμη σαφείς ενδείξεις γενικευμένης μετακύλισης των ενεργειακών ανατιμήσεων σε ολόκληρη την οικονομία, η εξέλιξη αυτή δεν καθησυχάζει την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα. Η επιμονή του ενεργειακού κόστους και η επιτάχυνση των τιμών στα τρόφιμα και τις υπηρεσίες αυξάνουν τον κίνδυνο οι ανατιμήσεις να αποκτήσουν πιο μόνιμα χαρακτηριστικά.
Το ενδεχόμενο αύξησης των επιτοκίων της ΕΚΤ τον Δεκέμβριο ουσιαστικά παγιώνεται. Ήδη από την προηγούμενη συνεδρίαση της κεντρικής τράπεζας, στις 29 Οκτωβρίου, οι ενδείξεις από το εσωτερικό της έδειχναν προς αυτή την κατεύθυνση. Οι νέες ανακοινώσεις της Eurostat ενίσχυσαν περαιτέρω αυτή την προοπτική, με τους αναλυτές να θεωρούν πλέον εξαιρετικά πιθανή μια αύξηση κατά 25 μονάδες βάσης στη συνεδρίαση της 17ης Δεκεμβρίου.
Το κόστος του χρήματος επιστρέφει ως απειλή για οικονομίες και αγορές
Η ταυτόχρονη αναθεώρηση των προσδοκιών για τη Fed και την ΕΚΤ δημιουργεί ένα δυσμενές περιβάλλον για τις διεθνείς αγορές, καθώς οι μετοχές βρίσκονται αντιμέτωπες με το ενδεχόμενο υψηλότερου προεξοφλητικού επιτοκίου, ενώ τα ομόλογα δέχονται πιέσεις από την αναπροσαρμογή των αποδόσεων.
Το πρόβλημα δεν αφορά μόνο τους επενδυτές, καθώς η διατήρηση των επιτοκίων σε υψηλά επίπεδα μεταφράζεται σε ακριβότερο δανεισμό για τις επιχειρήσεις, τα νοικοκυριά και τα κράτη, περιορίζει τις δυνατότητες χρηματοδότησης και αυξάνει την πίεση στους κρατικούς προϋπολογισμούς.
